Acteur doorgelicht in stuk of wat jubelpunten

Je moet meestal eerst Fight Club of American History X erbij halen voor mensen zich überhaupt het gezicht van Edward Norton voor de geest kunnen halen. Best gek, want de acteur telt mee met de allergrootste der aarde.

More content below the advertising

Edward Norton neemt als acteur een unieke positie in Hollywood. Hij zette meerdere kaskrakers op zijn naam, sleepte tal van awards in de wacht en leidt evengoed een redelijk anoniem leventje. Met als resultaat dat als je in een willekeurige kroeg een willekeurig gezelschap opzoekt en zijn naam dropt, het leeuwendeel je vooral glazig blijft aankijken, filmfanaten daargelaten.  

Je zal zo zien dat dit precies is hoe Norton het hebben wil, maar het gevaar bestaat een beetje dat je daarmee mist hoe briljant hij precies is. En dat zetten we op deze nietszeggende zondag graag even recht. Want laten we wel wezen: Edward Norton is één van de beste, zo niet dé beste, acteur ter wereld, en dit is waarom. 

Het is een ambachtsman

Voor Edward Norton draait alles om de ambacht. Hij is vanaf zijn zesde strak in de leer en is daar nooit mee opgehouden. Hij nam acteerlessen aan Yale en volgde masterclasses van onder meer de legendarische acteercoach Terry Schreiber.

Rollen kiest hij enkel op inhoud en uitdaging. Status en salaris doen er niet toe (check het lijstjevan IMDb maar) en alle opsmuk die aan het acteervak kleeft verafschuwt hij. Dit is dan ook de reden dat je hem zelden tegenkomt; interviews doet hij nauwelijks, het is allesbehalve een roddelgenerator (al jaren met hetzelfde liefje) en hij komt nooit op celebrity-events tenzij het echt, écht moet. En soms zelfs dan niet.  .

Als je Norton niet bij naam kent voel je dan dus vooral niet schuldig. Dat is exact de bedoeling! Hij is ervan overtuigd dat bekendheid acteren in de weg staat, verstopt zich daarom bewust in anoniem New York en nachtmerriet ervan daar ooit niet meer met de subway te kunnen

Hij is extreem allround

Qua acteren beslaat hij zo’n beetje het hele spectrum. Van een aandoenlijke poging tot tapdansen met het uiterlijk van een Engels kostschooljongetje (Everyone Says I Love You) tot de brute, opgepompte skinhead met hakenkruis op de borst en moorden op het geweten (American History X). Norton kan met beide – en alles daartussen- prima uit de voeten.

Je ziet hem in blockbusters zowel als arthouse films en kan naast acteren ook uitstekend schrijven, regisseren en produceren. Bovendien neemt hij een CV’tje met leuke bonusvaardigheden mee. Zo spreekt hij Japans, Frans en Spaans, studeerde hij geschiedenis, is hij stemacteur en kan hij zeep maken (hij nam lessen met Brad Pitt, geen grap).

Hij redde het leven van Leo DiCaprio

Toegegeven: het zegt weinig over zijn eigen talent maar het is evengoed een zeer belangrijke bijdrage van Edward Norton aan de filmwereld. Hij redde namelijk het leven van die andere fijne acteur: Leonardo DiCaprio.

Nou had 'Unlucky Leo' ook prima zichzelf kunnen redden maar daar kwam hij even niet op. Edward deed het wel en we danken hem zeer.

Hij heeft een specialisme

Hoe allround de filmvirtuoos ook is, één ding komt opvallend vaak terug. Zo vaak zelfs dat de acteur nu (als enige?) een heus specialisme heeft! Edward Norton is dé man die je hebben moet als er een gespleten karaktertje neergezet moet worden.

Hij speelde dubbele persoonlijkheden in onder meer Primal Fear, The Score, Fight Club, The Incredible Hulk en in mindere maten American History X (karakter draait 180 graden), Death to Smoochy (hij speelt een acteur maar ook diens karakter) en Bill/Brady Kincaid (hij vertolkt beide broers).

Edward Norton in hoogtepunten:

Hij is extreem perfectionistisch

Mocht je het nog niet doorhebben: Edward Norton is dus nogal goed in zijn werk. Norton is zó goed dat hij in zijn eerste hoofdrol (Primal Fear) tegenspeler en zwaargewicht Richard Gere zo’n beetje uit beeld schitterde. Hij kreeg er dan ook meteen een Oscar- en een BAFTA-nominatie voor en won er een Golden Globe mee.

En wat hem nog beter maakt is dat het een rasechte perfectionist is. Kan er iets beter, dan maakt hij dat beter, al is ‘ie voor de taak in kwestie niet aangenomen (detail). Zo heeft ‘ie de scripts van Frida, The Hulk en Red Dragon op het laatste moment ongevraagd herschreven, het Rhino-pak van Death to Smootchy vervangen voor een eigen versie, de montage van American History X overgenomen en karakters aangepast met accenten of gestotter.

Deze vorm van perfectionisme wil in de volksmond helaas nog wel eens doorgaan voor arrogantie en hij maakt er dan ook niet altijd vriendjes mee. Met als pijnlijk summum zijn ontslag bij The Hulk. Marvel Studios liet in een heus statement weten liever verder te gaan met een acteur die andere talentvolle castleden wél waardeert. Auw.  

Wij zeggen: luister nou maar gewoon naar Norton. Ervaring leert dat het niet echt kwaad doet, wel? En een scriptschrijver, editor, kostuumontwerper en acteur voor één salaris? Wat was ook alweer precies het probleem?

Top-5

Meer zien van Norton? Dit vinden wij zijn beste films. 

  • Primal Fear
  • American History X
  • The People vs. Larry Flynt
  • Fight Club
  • 25th Hour